ผลงานวิชาการ - กรมอนามัย
 
Facebook
ชื่อผลงานวิชาการ
ชื่อ/Titleภาวะสุขภาพจากการทำงานของทันตแพทย์ในประเทศไทย
ผู้จัดทำ/Creator
ชื่อผู้จัดทำ/Creatorทพ.แมนสรวง วงศ์อภัย
หน่วยงาน/Org Nameกลุ่มพัฒนาความร่วมมือทันตสาธารณสุขระหว่างประเทศ
E-Mail

ชื่อผู้จัดทำ/Creatorนาย สุพจน์ ชำนาญไพร
หน่วยงาน/Org Nameกลุ่มพัฒนาความร่วมมือทันตสาธารณสุขระหว่างประเทศ
E-Mail
เนื้อเรื่อง
ชื่องานวิจัย   ภาวะสุขภาพจากการทำงานของทันตแพทย์ในประเทศไทย
ผู้วิจัย   แมนสรวง วงศ์อภัย
           สุพจน์ ชำนาญไพร บทคัดย่อ การวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาภาวะสุขภาพจากการทำงานของทันตแพทย์ไทยที่มีอายุไม่เกิน 60 ปี โดยเน้นที่อาการผิดปรกติทางระบบโครงร่าง กล้ามเนื้อและความเครียด รวมถึงปัจจัยการทำงานที่สัมพันธ์ต่อการเกิดอาการผิดปกติดังกล่าว กลุ่มตัวอย่างได้จากการสุ่มตัวอย่าง จำนวน 417 ราย เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วยแบบสอบถามข้อมูลกลุ่มอาการผิดปกติทางระบบโครงร่างและกล้ามเนื้อ ที่ปรับปรุงจากแบบสอบถามมาตรฐานของคูรนกาและคณะ และแบบทดสอบความเครียดของโรงพยาบาลสวนปรุงชุด 20 ข้อ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา วิเคราะห์ความสัมพันธ์ของตัวแปรโดยใช้การทดสอบ ไค สแควร์ และการวิเคราะห์แบบถดถอยโลจีสติก ผลการศึกษาพบว่าทันตแพทย์เพศชายส่วนใหญ่ มีค่าดัชนีมวลกายอยู่ในเกณฑ์ปกติ ขณะที่หนึ่งในสี่มีค่าดัชนีมวลกายเกินกว่าเกณฑ์ปกติ ซึ่งแตกต่างกับทันตแพทย์เพศหญิงที่พบว่ามีค่าดัชนีมวลกายต่ำกว่าเกณฑ์ปกติเป็นจำนวนถึงหนึ่งในห้า และพบว่าหนึ่งในห้าของทันตแพทย์ทั้งหมดมีโรคประจำตัว โดยโรคประจำตัวที่พบมากที่สุดคือ โรคภูมิแพ้ รองลงมาคือ โรคความดันโลหิตสูง และอันดับที่สามคือ โรคกรดไหลย้อน ทันตแพทย์ร้อยละ 5.3 เลิกประกอบอาชีพด้านการรักษาทางทันตกรรมก่อนถึงวัยเกษียณ โดยหนึ่งในสามไปทำงานในสาขาวิชาชีพอื่นหรือไปประกอบธุรกิจส่วนตัว ความชุกของกลุ่มอาการผิดปกติทางระบบโครงร่างและกล้ามเนื้อ ในช่วง 6 เดือนและ 7 วันที่ผ่านมาเท่ากับร้อยละ 81.5 และร้อยละ 54.4 ตามลำดับ ส่วนของร่างกายที่มีอาการผิดปกติทางระบบโครงร่างและกล้ามเนื้อมากที่สุดคือ ไหล่ คอ ข้อมือและมือ คิดเป็นร้อยละ 66.6, 48.6 และ 35.7 ตามลำดับ แต่หากพิจารณาถึงความถี่ในการเกิดอาการบ่อยที่สุด ได้แก่ คอ ไหล่ ข้อมือและมือ คิดเป็นร้อยละ 26.1, 22.3 และ 11.4 ตามลำดับ ในด้านความสัมพันธ์ของปัจจัยด้านการยศาสตร์ที่มีผลกับการเกิดอาการผิดปกติทางระบบโครงร่างและกล้ามเนื้อพบว่า ทันตแพทย์ที่ก้มศีรษะในแนวหน้า-หลัง เอียงคอด้านขวาและด้านซ้ายมากกว่า 30 องศาในเวลาทำงานจะมีอาการปวดกล้ามเนื้อส่วนคอเป็น 2.76, 2.17 และ 1.61 เท่าของทันตแพทย์ที่ก้มศีรษะในแนวหน้า-หลัง เอียงคอด้านขวาและด้านซ้าย 0-30 องศาตามลำดับ (95 % C.I.= 1.77-4.30, 1.41-3.31 และ 1.00-2.59) นอกจากนี้ยัง พบว่าทันตแพทย์ที่มีตำแหน่งลำตัวในแนวหน้า-หลังมากกว่า 30 องศาในเวลาทำงานจะมีอาการปวดกล้ามเนื้อส่วนหลังและสะโพกเป็น 1.94 และ 1.92 เท่าของทันตแพทย์ที่ตำแหน่งลำตัวในแนวหน้า-หลัง 0-30 องศาตามลำดับ (95 % C.I.= 1.15-3.27, 1.19-3.11) ในส่วนของความเครียดในทันตแพทย์พบว่าร้อยละ 47.6 มีความเครียดอยู่ในระดับปานกลาง ร้อยละ 31.1 มีความเครียดอยู่ในระดับต่ำ ร้อยละ 18.2 มีความเครียดอยู่ในระดับสูง และอีกร้อยละ 3.0 มีความเครียดอยู่ในระดับรุนแรง ซึ่งเป็นระดับความเครียดที่ต้องให้การดูแลอย่างเร่งด่วน นอกจากนี้ผลการศึกษายังชี้ให้เห็นว่า ปัจจัยด้านอายุของทันตแพทย์ จำนวนปีที่ให้บริการทันตกรรม จำนวนชั่วโมงต่อสัปดาห์ที่ให้บริการทางทันตกรรมแก่ผู้ป่วย เป็นปัจจัยที่สัมพันธ์กับระดับความเครียดของทันตแพทย์ และพบว่าท่าทางการทำงานที่ไม่เหมาะสม และระดับความเครียดของทันตแพทย์ เป็นปัจจัยที่สัมพันธ์กับการเกิดกลุ่มอาการผิดปกติทางระบบโครงร่างและกล้ามเนื้อ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ผลการศึกษานี้ จะเป็นข้อมูลที่สำคัญต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ควรตระหนักและให้ความสำคัญกับปัจจัยดังกล่าว การเฝ้าระวัง การให้ความรู้ ข้อมูลข่าวสารด้านอาชีวอนามัยและความปลอดภัยในการทำงาน การฝึกอบรมด้านตรรกวิทยาและการยศาสตร์ทางทันตกรรม ความรู้ด้านการเลือกเครื่องมือและเก้าอี้ทันตกรรมให้เหมาะสมกับการใช้งาน ความรู้ด้านการจัดการความเครียด รวมตลอดถึงการติดตามความเสี่ยงอย่างต่อเนื่อง เพื่อประสิทธิภาพในการให้บริการ ป้องกันและลดอัตราการเกิดอาการผิดปกติทางระบบโครงร่างและกล้ามเนื้อและความเครียดจากการทำงานของทันตแพทย์ต่อไป Research Title Health Status from Working Among Dentists in Thailand Author Mansuang Wongsapai Supoj Chamnanprai ABSTRACT This study aimed to determine the health status of dentists, under 60 years of age, focusing on musculoskeletal disorders (MSDs), stress, and the working condition related to the health status. 417 dentists were selected randomly. Tools used to collect data were, modified Nordic musculoskeletal disorders questionnaires (Kuorinka et al) for MSDs status and Suanprung Stress Test-20 questionnaires for stress. Descriptive statistics: chi-square test and logistic regression were used in analyzing the data. The findings revealed that the majority of male dentists had a Body Mass Index (BMI) within the normal range, while one fourth were overweight or obese. One fifth of the female dentists were underweight. One fifth of the sample in this study reported having one or more diseases, the top 3 were allergy, hypertension and gastroesophageal reflux disease. 5.3 % of them had quit practicing dentistry with one third had completely changed their occupation or were running their own businesses. The prevalence of MSDs during a 6-month period was 81.5% and that of the last 7-days was 54.4 percent. The most affected organs were shoulder (66.6 %), neck (48.6 %) and wrist/hand (35.7 %). The organs with frequent pain were neck (26.1 %), shoulder (22.3 %) and wrist/hand (11.4 %). Statistics showed significant association between inappropriate position and MSDs: more than 30 degree anterior-posterior, right and left inclinations of neck related with neck pain (p<0.05) (OR=2.76, 95% C.I=1.77-4.30, OR=2.17, 95% C.I=1.41-3.31 and OR=1.61, 95% C.I=1.00-2.59), and more than 30 degree anterior-posterior, right and left inclinations of body related with back and hip pain (p<0.05) (OR=1.94, 95% C.I=1.15-3.27 and OR=1.92, 95% C.I=1.19-3.11). Most dentists manifested moderate stress (47.6 %), however 18.2 % showed high and 3 % of them showed severe stress, needing stress management. The results of this study clearly indicated that the age of dentists, number of years of service and working hours per week were associated with stress. Inappropriate position and stress were significantly associated with MSDs (p<0.05). The results also supported that health surveillance, information on occupational health, Performance Logic and Ergonomic in Dentistry training, knowledge of approved dental instruments and dental units, knowledge of stress management, and monitoring of risk should be considered in order to maintain the effectiveness of health care services, prevent or reduce the occurrences of MSDs and stress among dentists. ประวัติผู้วิจัย ชื่อ-สกุล ทันตแพทย์แมนสรวง วงศ์อภัย วัน เดือน ปี เกิด 21 กุมภาพันธ์ 2519 สถานที่เกิด จังหวัดเชียงใหม่ ประวัติการศึกษา ปริญญาทันตแพทยศาสตรบัณฑิต มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ปีการศึกษา 2543 Certificate in Performance Logic and DEW, GEPEC, LAN Center, Osaka, Japan ปีการศึกษา 2550 ปริญญาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ปีการศึกษา 2551 ประวัติการทำงาน พ.ศ. 2543 – 2548 ทันตแพทย์ 4พ. - ทันตแพทย์ 6 กลุ่มงานทันตสาธารณสุข ศูนย์ส่งเสริมสุขภาพเขต 9 พิษณุโลก กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2548 – 2553 ทันตแพทย์ 6 – ทันตแพทย์ ระดับชำนาญการพิเศษ กลุ่มพัฒนาความร่วมมือทันตสาธารณสุขระหว่างประเทศ กองทันตสาธารณสุข กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข ชื่อ-สกุล นายสุพจน์ ชำนาญไพร วัน เดือน ปี เกิด 30 มีนาคม 2514 สถานที่เกิด จังหวัดเชียงใหม่ ประวัติการศึกษา ปริญญาวิทยาศาสตรบัณฑิต(เคมี) มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ปีการศึกษา 2536 ปริญญาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ปีการศึกษา 2552 ประวัติการทำงาน พ.ศ. 2544 – 2553 นักวิทยาศาสตร์การแพทย์ 3- นักวิทยาศาสตร์การแพทย์ระดับชำนาญการ กลุ่มพัฒนาความร่วมมือทันตสาธารณสุขระหว่างประเทศ กองทันตสาธารณสุข กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข
ผู้เผยแพร่/Publisher
ผู้เผยแพร่/Publisherกลุ่มพัฒนาความร่วมมือทันตสาธารณสุขระหว่างประเทศ
ที่อยู่/Address
E-Mail
 
ประเภท/Type ผลงานวิชาการ
ภาษา/Language tha (Thai)
URL
http://icoh.anamai.moph.go.th/thai/images/stories/newdata/website.pdf
ไฟล์เอกสาร
website.pdf - Acrobat (0.16 Mb.)

 
คะแนน: 0  จำนวนดาวโหลด 498 ครั้ง